Çevresinde halka bulunan gezegenler

Bu yazımızda gezegenler ile ilgili en bilindik fenomenlerden biri olan gezegen halkalarından bahsedeceğiz. Gezegen halkaları nedir? Hangi gezegenlerin halkaları vardır? gibi soruların cevapları yazımızda.

Gezegen Halkaları

Gezegen halkası, gezegenlerin çevresinde bulunan halka biçimli katman. Güneş Sistemi’nin oluşum evresiyle başlayan hareketlenme süreci günümüze yakın bir uzaklıkta yavaşlamaya başlamadan önce gezegenlerin etrafında bulunan artık parçalar, uydular ve göktaşlarının ufalanarak uydu oluşturamayacak kadar küçük parçalar haline gelerek gezegenin çekim gücü ile onun etrafına toplanmalarına yol açmıştır. Bunun neticesinde, uydu olamayan ama hala gezegen etrafında olan parçalar dönme ve çekim gücü ile halka şeklinde birleşmeye başlamıştır. Bu parçaları dağılmadan gezegen etrafında tutan en önemli unsur da buzdur.

Hangi Gezegenlerin Halkaları Vardır?

Güneş Sistemindeki dört gezegenin halkaları vardır. Bu gezegenler gaz devleri Jüpiter, Satürn, Uranüs ve Neptün’dür. Bugüne kadarki en büyük halka sistemine sahip olan Satürn’ün uzun zamandır halkaları olduğu biliniyordu. 1970’lere kadar diğer gaz devi gezegenlerin etrafındaki halkalar keşfedildi. Jüpiter, Uranüs ve Neptün’ün etrafındaki halkalar Satürn’ün halkalarından çok daha küçük, daha koyu ve daha sönüktür. Gaz devlerinin etrafındaki halkaların, gezegensel sistemin ömrü boyunca geçici olduğu düşünülmektedir. Diğer bir deyişle, çok farklı bir zamanda yaşamış olsaydık, belki de Satürn’ün etrafında büyük halkalar görmezdik.

Jüpiter Halkaları

Jüpiter’in halka sistemi, 1979’da Voyager 1 tarafından gezegen uçuşunu gerçekleştirdiği için keşfedildi, ancak doğası 1990’ların başına kadar iyi anlaşılmadı. Jüpiter’in halkaları soluktur, çünkü tozdan taneciklerdir ve yalnızca güçlü bir teleskopla gözlenebilirler. Hubble Uzay Teleskobu şimdiye kadar halkalar hakkında en geniş veriyi sağlamıştır.

Satürn Halkaları

Galileo Galilei ilk olarak 1610’da Satürn’ün halkalarını gözlemledi, ancak teleskobu gerçek doğasını algılayacak kadar güçlü değildi. 1655 yılında, Hollandalı matematikçi Christiaan Huygens, gezegeni çevreleyen bir diskin olduğunu kanıtlayan ilk kişi oldu. 19. yüzyıldaki gözlemler, diskin kimyasallar ve tozla kirlenmiş küçük su buzlarından oluşan daha küçük halkalardan oluştuğunu ortaya koydu. Satürn’ün halka sistemi, iki bölmeli 12 halkadan oluşmaktadır. Güneş sistemindeki en kapsamlı halka sistemidir.

Uranüs Halkaları

Uranüs’ün halkalarının yaşının 600 milyon yıldan daha az olduğu düşünülmektedir ve bu da onları gezegensel yıllar dikkate alındığında çok genç kılmaktadır. Gezegenin etrafında varolan çarpışan uyduların kalıntılarından oluşmuşlar. Araştırmacılar daha fazla olduğuna inanmasına rağmen, halka sisteminde sadece on üç halka tanımlanmıştır. İnanılmaz derecede soluk.

Neptün Halkaları

Voyager 2, Neptün’ün halkalarını 1989 yılında gezegen uçuşu sırasında keşfetti. Şimdiye kadar sadece altı halka gözlemlendi, Neptün’ün halkaları karanlıktır ve organik bileşiklerden oluşur.

 

 

Kaynaklar:

Kaynak-1

Kaynak-2

Kaynak-3

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

1 × 4 =