Gezegen olma kriterleri nelerdir?

Yazıyı Sosyal Medya Hesaplarında Paylaş

Bu yazımızda hangi cisimler gezegen olarak nitelendirilebilir sorusunu cevabını vereceğiz.

Gezegen olma şartları nelerdir?

Çağdaş gözlemler gezegen sistemleri konusundaki anlayışımızı değiştirmektedir ve nesneler için terminolojimizin mevcut anlayışımızı yansıtması önemlidir.

Bu, özellikle “gezegenlerin” tanımı için geçerlidir. “Gezegen” kelimesi, yalnızca gökyüzünde hareket eden ışıklar olarak bilinen “gezginler”  olarak tanımlanmıştır. Son keşifler, şu anda mevcut olan bilimsel bilgileri kullanarak yapabileceğimiz yeni bir tanım oluşturmamıza neden oluyor.

Bu nedenle IAU (Uluslararası Astronomi Birliği) , Güneş Sistemimizdeki uydular dışındaki gezegenlerin ve diğer cisimlerin şu şekilde üç ayrı kategoride tanımlanmasına karar verir:

Gezegen olma şartları şunlardır:

  • Güneş’in etrafında dönüyor olması

  • Sert kütle çekimi etkilerini yenebilmek için yeterli kütleye sahip olmalı ve böylece hidrostatik dengeyi sağlayıp küresel bir şekle sahip olmalı.

  • Kendi bölgesindeki hakim cisim olmalı ve yörüngesindeki “enkazı” (yani her türlü başka küçük gök cismini) temizlemiş olmalı. Yani gökcisminin etrafı “temiz” olmalı.

Cüce gezegen olma şartları ise şunlardır:

  • Güneş’in etrafında dönüyor olması

  • Sert kütle çekimi etkilerini yenebilmek için yeterli kütleye sahip olmalı ve böylece hidrostatik dengeyi sağlayıp küresel bir şekle sahip olmalı.

  • Kendi bölgesinde hakim cisim değildir. Yörüngesindeki “enkazı” (yani her türlü başka küçük gök cismini) temizlemiş olması gerekmemesi. Yani gökcisminin etrafı “temiz” olmaması.

  • Başka bir gök cisminin uydusu olmamalı.

Uydular hariç güneşin etrafında dönen diğer nesneler ise “Küçük Güneş Sistemi Cisimleri” olarak adlandırılır.

Ekstra bilgi:

En fazla bilinen cüce gezegenlerden biri olan Pluto ilk keşfedildiğinde bir gezegen olarak nitelendirilmiş ancak sonrasında yörüngesine “hakim” olacak kadar büyük olmadığı için, bir gezegen olarak nitelendirilmemiştir. Neptün, Pluto’ dan yaklaşık 8000 kat daha büyüktür, bu yüzden Neptün bir gezegen ve Pluto bir cüce gezegendir.

 

Kaynaklar:

Kaynak-1

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

3 × one =